Department of Antiquities


Fabrika Hill, Nea Pafos, Hellenistic-Roman Theatre: University of Sydney


(Dir.: Dr Craig Barker)

The Department of Antiquities, of the Ministry of Transport, Communications and Works, announces the completion of the eighteenth season of archaeological investigations (8th October – 5th November 2017) of the ancient Hellenistic-Roman theatre and surrounding areas of Nea Paphos.

The University of Sydney team is directed by Dr Craig Barker and supported by the Australian Archaeological Institute at Athens and the Nicholson Museum at the University of Sydney.

The site of the theatrical quarter of ancient Nea Pafos is located to the south of Fabrika hill in the north-eastern quarter of the ancient walled city. The theatre itself was shaped out of the bedrock of the hill and used for performances from the foundation of the ancient city, around 300 BC, until its final destruction by earthquake in the late fourth century AD. The theatre was at its peak of activity during the reign of the Roman emperors Antoninus Pius and Marcus Aurelius in the middle second century AD when the stage building and ceremonial entranceways were adorned with sculptural and painted decorations.

The ancient theatre on Fabrika hill

The Australian excavations have also begun to reveal a complex urban layout around the theatre with a wide paved Roman road due south and a Roman nymphaeum, or water fountain, built to the south east of the theatre.

The Australian’s work in 2017 was concentrated on the south-eastern corner of the site, near the nymphaeum and eastern end of the theatre. Three trenches were opened by the team in 2017.

Trench 17A was a large open trench over the road with the long term aim of clearing more of the surface of the paving stones. Although the trench was not completed it, the archaeological team did successfully define the complete front wall of the nymphaeum. The nymphaeum itself is over 20 metres long and 5 metres wide, and the masonry of the structure was considerable with the walls over a metre wide. Carved into the top of one of the blocks was a gaming board, which could have been used by workmen while building the nymphaeum. The nymphaeum was constructed in the earlier part of the second century AD and demonstrates Roman ability to control water and create artificial environments. A marble block and plaster-lined basin in front of the nymphaeum would have allowed travellers to refresh with water from the fountain.

Marble basin in front of the nymphaeum

A second trench (17B) investigated a wedge of soil between the rear of the nymphaeum and the foundations of the Antonine theatre expansion. Excavations revealed a series of bedrock cut channels that relate to the control of water supply to and from the theatre and the nymphaeum, and many fragments of a near intact Roman amphora which will be restored next season.

The third trench (17C) was designed to expose the theatre’s Antonine phase exterior wall. Bedrock cuts indicate that the wall would have over 2.2 metres wide and constructed from massive blocks of stone; these retaining walls had to support seating embankments that were very high and constructed onto artificially created hills.

Aerial photograph of the area of the ancient theatre

In addition to the excavation the Australian team in 2017 completed considerable work on the study of finds from previous seasons, including the analysis of hundreds of fragments of Crusader-era glazed ceramics that would have been produced at a kiln built over the remains of the ancient theatre which has yet to be located. A 3D Virtual Reality model of the ancient theatre has also been constructed which enables viewers to get an idea of the size and scale of the Antonine phase of the building’s history and an understanding of how much the landscape of the site has changed from antiquity to the modern world. This model will be available in a mobile app form in the near future.

Pafos Theatre at sunrise

Παρακαλώ συμπληρώστε τα πιο κάτω πεδία για την εισδοχή φωτογραφιών/ περίληψης και περιεχομένου για την σελίδα αντίγραφα αρχαιοτήτων στα ελληνικά:

Το Τμήμα Αρχαιοτήτων, του Υπουργείου Mεταφορών, Επικοινωνιών και Έργων, ανακοινώνει την ολοκλήρωση της δέκατης όγδοης ανασκαφικής περιόδου (8 Οκτωβρίου – 5 Νοεμβρίου 2017) στην περιοχή του Ελληνιστικού-Ρωμαϊκού θεάτρου της αρχαίας Νέας Πάφου, στην Κάτω Πάφο. Οι ανασκαφές διεξάγονται από το Πανεπιστήμιο του Σύδνεϋ υπό τη διεύθυνση του Δρ Craig Barker και χρηματοδοτούνται από το Αυστραλιανό Αρχαιολογικό Ινστιτούτο Αθηνών και το Nicholson Museum του Πανεπιστημίου του Σύδνεϋ.

Η συνοικία του θεάτρου της Νέας Πάφου βρίσκεται στη νότια πλαγιά του λόφου Φάμπρικα στον βορειοανατολικό τομέα της αρχαίας πόλης. Το θέατρο είναι εν μέρει λαξευμένο στο φυσικό βράχο του λόφου και εν μέρει κτιστό. Χρησιμοποιήθηκε για παραστάσεις από την περίοδο της ίδρυσης της πόλης (περίπου 300 π. Χ.) μέχρι την καταστροφή του από σεισμούς τον 4ο αι. μ. Χ. Η ακμή του θεάτρου τοποθετείται στα μέσα του 2ου αι. μ. Χ., επί εποχής των αυτοκρατόρων Αντωνίνου Πίου και Μάρκου Αυρηλίου, οπότε η σκηνή και οι είσοδοι διακοσμήθηκαν με μαρμάρινα γλυπτά και γραπτή διακόσμηση.

Το αρχαίο θέατρο της Πάφου, λαξευμένο στη νότια πλαγιά του λόφου Φάμπρικα.

Εκτός του θεάτρου, η αυστραλιανή αποστολή έχει αρχίσει να αποκαλύπτει κι έναν τομέα της αρχαίας πόλης που βρίσκεται γύρω από το θέατρο. Μια πλακόστρωτη οδός της Ρωμαϊκής περιόδου έχει αποκαλυφθεί στη νότια πλευρά του θεάτρου και ένα Νυμφαίον ή δημόσια κρήνη επίσης της Ρωμαϊκής περιόδου στα νοτιοανατολικά, στοιχεία τα οποία αποτελούν σημαντική συμβολή στη γνώση του αστικού περιβάλλοντος της αρχαίας Νέας Πάφου.

Η ανασκαφική περίοδος του έτους 2017 επικεντρώθηκε στην διερεύνηση του νοτιοανατολικού τομέα του χώρου, πλησίον του Νυμφαίου στο ανατολικό άκρο του θεάτρου. Στο χώρο αυτό ανοίχθηκαν τρεις ανασκαφικές τομές.

Η τομή 17Α σκοπό είχε την αποκάλυψη μεγαλύτερου μέρους της πλακόστρωτης οδού. Επίσης, αποκαλύφθηκε ολόκληρος ο εμπρόσθιος τοίχος του Νυμφαίου. Το Νυμφαίον έχει μήκος 20 μέτρα, πλάτος 5 και οι τοίχοι του έχουν πλάτος 1 μέτρο. Στην κορυφή του τοίχου της πρόσοψης βρέθηκαν μικρά κοιλώματα λαξευτά στο λίθο, τα οποία αποτελούν ένα επιτραπέζιο παιχνίδι της αρχαιότητας και εικάζεται ότι θα το έπαιζαν οι εργάτες κατά τη διάρκεια ανέγερσης του οικοδομήματος. Το Νυμφαίον χρονολογείται στις αρχές του 2ου αι. μ. Χ. και αποτελεί απόδειξη της υψηλής τεχνογνωσίας των Ρωμαίων για τη διαχείριση του νερού και την ικανότητά τους για διαμόρφωση ανοικτών χώρων μέσα στην πόλη. Στο εμπρόσθιο τμήμα του Νυμφαίου βρέθηκε μικρή δεξαμενή επενδυμένη με υδραυλικό κονίαμα, όπου εικάζεται ότι θα ξεδιψούσαν οι περαστικοί.
Η μαρμάρινη δεξαμενή του θεάτρου

Η δεύτερη τομή (17Β) ανοίχθηκε στο οπίσθιο μέρος του Νυμφαίου για τη διερεύνηση του χώρου ανάμεσα στην Αντωνίνεια προέκταση του θεάτρου και το Νυμφαίον. Σο χώρο αυτό εντοπίστηκε μια σειρά από αυλάκια λαξευτά στο βράχο τα οποία σχετίζονται με τη διαχείριση του νερού από και προς το θέατρο και το Νυμφαίον.

Η τρίτη τομή (17 C) σχεδιάστηκε ώστε να αποκαλύψει τον εξωτερικό τοίχο του θεάτρου της περιόδου των Αντωνίνων. Λαξεύματα στο βράχο υποδεικνύουν ότι ο τοίχος αυτός θα είχε πλάτος 2.2 μέτρα και θα ήταν κτισμένος από μεγάλους λαξευτούς δόμους και σκοπό είχε να στηρίζει τα αναλήμματα πάνω στα οποία βρίσκονταν τα καθίσματα των θεατών.

Παράλληλα με την ανασκαφή, οι εργασίες της αποστολής περιλάμβαναν μελέτη του αρχαιολογικού υλικού που βρέθηκε σε προηγούμενες ανασκαφικές περιόδους, μεταξύ των οποίων τη μελέτη εκατοντάδων θραυσμάτων εφυαλωμένης κεραμεικής της περιόδου των Σταυροφόρων. Η κεραμεική αυτού του τύπου θα παραγόταν σε κάποιον κεραμεικό κλίβανο που ίσως βρισκόταν στο χώρο του θεάτρου, αλλά δεν έχει ακόμη εντοπισθεί.

Επίσης, κατασκευάστηκε ένα τρισδιάστατο πρότυπο εικονικής πραγματικότητας του αρχαίου θεάτρου, το οποίο επιτρέπει στο κοινό να αποκτά μια ιδέα του μεγέθους του θέατρου της Αντωνίνειας φάσης και της αρχιτεκτονικής εξέλιξης του κτηρίου καθώς και να αντιλαμβάνεται τη δραματική αλλαγή του αστικού περιβάλλοντος της Πάφου από την αρχαιότητα μέχρι σήμερα. Το πρότυπο αυτό θα είναι σύντομα διαθέσιμο σε εφαρμογή για κινητά.

Αεροφωτογραφία της περιοχής του αρχαίου θεάτρου, όπου διακρίνεται το Νυμφαίον και η πλακόστρωτη οδός.

Virtual reality image of the theatre during the Antonine period

Κατεβάστε το Acrobat Reader Αρχείο 2010 engl.pdf (Μέγεθος αρχείου:266,82Kb)[
Κατεβάστε το Acrobat Reader Αρχείο 2011engl.pdf (Μέγεθος αρχείου:335,88Kb)[
Κατεβάστε το Acrobat Reader Αρχείο 2012engl.pdf (Μέγεθος αρχείου:570,43Kb)[
Κατεβάστε το Acrobat Reader Αρχείο 2014 english.pdf (Μέγεθος αρχείου:316,7Kb)[
Κατεβάστε το Acrobat Reader Αρχείο PIO 2015_en.pdf (Μέγεθος αρχείου:382,41Kb)[
Κατεβάστε το Acrobat Reader Αρχείο 2016_EN.pdf (Μέγεθος αρχείου:698,43Kb)[
Κατεβάστε το Acrobat Reader Αρχείο 2017_en.pdf (Μέγεθος αρχείου:982,52Kb)

Please click here to print.