English
Έμβλημα της Κυπριακής Δημοκρατίας Τμήμα Αρχαιοτήτων


Αρχική Σελίδα |Συνήθεις Ερωτήσεις | Χάρτης Πλοήγησης | Συνδέσεις | Επικοινωνία
Αναζήτηση:  
Αναζήτηση
Ειδική Αναζήτηση         
Ανασκαφές
Πίσω
ΕκτύπωσηΕκτύπωση


Ακάκι-Πιάθκια


(Υπεύθυνη ανασκαφής: Δρ. Φρύνη Χατζηχριστοφή)


2016
Η ανασκαφική έρευνα στον χώρο άρχισε το 2013. Κατά την πρώτη ανασκαφική περίοδο είχαν εντοπιστεί οικοδομικά κατάλοιπα σε ελάχιστο βάθος κάτω από την επιφάνεια του εδάφους. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει μία τεράστια δεξαμενή διαστάσεων 10 Χ 14 μέτρα, που φαίνεται να είχε ουσιαστικό ρόλο στη χρήση του χώρου. Το 2014 δεν έγιναν ανασκαφές.

Το 2015, η έρευνα επικεντρώθηκε σε δύο τομείς: στα νότια της δεξαμενής όπου το 2013 εντοπίστηκαν κατάλοιπα ψηφιδωτού δαπέδου και στα ανατολικά του χώρου, όπου αποκαλύφθηκαν τρία δωμάτια ανισομερή μεταξύ τους που πιθανόν να σηματοδοτούν το ανατολικό άκρο του κτηρίου, καθώς και τέσσερα παράλληλα λαξεύματα στον φυσικό βράχο.


Το τμήμα του ψηφιδωτού που αποκαλύφθηκε απεικονίζει παράσταση αρματοδρομιών σε εξέλιξη εντός ιπποδρόμου και πλούσιο γεωμετρικό διάκοσμο. Η εικονική σκηνή περιλαμβάνει τέθριππα, στα οποία απεικονίζεται όρθιος ο ηνίοχος, τα οποία αγωνίζονται γύρω από τον εύριπο (spina). Κάθε άρμα συνοδεύεται από δύο επιγραφές. Στην ανατολική άκρη του εύριπου διακρίνεται η meta, δηλαδή το σημείο στροφής των αρμάτων, η οποία αποδίδεται ως ένα κυκλικό βάθρο πάνω στο οποίο στηρίζονται τρεις κώνοι που απολήγουν σε ωό. Πάνω στον εύριπο απεικονίζονται επίσης τρεις κίονες που απολήγουν σε τρία χάλκινα δελφίνια, από τα οποία ρέει νερό, και ένας ναΐσκος. Ανάμεσα στα άρματα εμφανίζονται ένας έφιππος άνδρας και δύο πεζοί άνδρες που κρατούν ο ένας μαστίγιο και ο άλλος αγγείο με νερό.


Η φετινή ανασκαφή επικεντρώθηκε σε τρεις τομείς: 1) στα βόρεια της δεξαμενής όπου εντοπίστηκαν διάφορα υπέργεια και υπόγεια κανάλια που μας βοηθούν να κατανοήσουμε τον τρόπο με τον οποίο γέμιζε και άδειαζε η δεξαμενή, 2) στα δυτικά της δεξαμενής όπου φάνηκε ότι ο χώρος δεν ήταν καλυμμένος με ψηφιδωτό δάπεδο. Η ανασκαφή σε αυτό το σημείο δεν ολοκληρώθηκε και θα συνεχιστεί το 2017, 3) στα νότια της δεξαμενής όπου το 2015 εντοπίστηκε μακρόστενη στοά με ψηφιδωτό δάπεδο, το οποίο απεικονίζει παράσταση αρματοδρομιών σε εξέλιξη εντός ιπποδρόμου.


Κατά τη φετινή έρευνα αποκαλύφθηκε ολόκληρη η παράσταση του ιπποδρόμου την οποία σας παρουσιάζουμε. Φάνηκε ότι πρόκειται για τέσσερις διαφορετικές φάσεις ενός αγώνα με τέσσερα τέθριππα στον ιππόδρομο. Τα δύο ονόματα που συνοδεύουν κάθε τέθριππο αντιστοιχούν το ένα στον ηνίοχο και το άλλο σε ένα από τα άλογα. Πάνω στον εύριπο εμφανίστηκε, εκτός από τους ναΐσκους και του κίονες με τα δελφίνια από τα οποία ρέει νερό αντίστοιχα με εκείνα που βρέθηκαν στο τμήμα του ψηφιδωτού που αποκαλύφθηκε το 2015, ο μηχανισμός με τον οποίο μετρούσαν τους γύρους που ολοκληρώνονταν κατά τον αγώνα.


Στο δυτικό άκρο της στοάς ήρθε στο φως πίνακας με κυκλικό μοτίβο πλοχμού μέσα στον οποίο ενσωματώνονται εννέα μετάλλια, οκτώ μετάλλια ανάμεσα στον πλοχμό και ένα στο κέντρο της σύνθεσης, που φέρουν προτομές γυναικείων μορφών. Παρόλο που το δάπεδο δεν έχει ακόμη συντηρηθεί και καθαριστεί από τα άλατα που καλύπτουν τα περισσότερα μετάλλια, μπορούμε ωστόσο να ταυτίσουμε τις μορφές με τις εννέα μούσες εφόσον η κάθε μία κρατά το σύμβολο της ιδιότητάς της.


Η αποκάλυψη ολόκληρου του ψηφιδωτού δαπέδου και οι νέες παραστάσεις που εμφανίστηκαν επιβεβαιώνουν τη χρονολόγηση του δαπέδου στον 4ο αιώνα μ.Χ.. Το ψηφιδωτό εντυπωσιάζει με τη θεματολογία του, που είναι μοναδική στην Κύπρο, αλλά και για την υψηλή ποιότητα κατασκευής του.

Ακάκι-Πιάθκια 2016: λεπτομέρεια ψηφιδωτού






2015

Το Υπουργείο Μεταφορών, Επικοινωνιών και Έργων (Τμήμα Αρχαιοτήτων) ανακοινώνει την ολοκλήρωση της ανασκαφικής έρευνας, η οποία διεξήχθη στην τοποθεσία Πιάθκια στο Ακάκι της Επαρχίας Λευκωσίας υπό την επίβλεψη της Αρχαιολογικού Λειτουργού Δρος Φρύνης Χατζηχριστοφή με τη βοήθεια της αρχαιολόγου Δρος Βασιλικής Λυσάνδρου. Η ανασκαφή διήρκεσε εννέα εβδομάδες από τις 4 Μαΐου μέχρι τις 3 Ιουνίου 2015 και από τις 3 μέχρι τις 14 Αυγούστου 2015.

Κατά την πρώτη ανασκαφική περίοδο το 2014 είχαν εντοπιστεί οικοδομικά κατάλοιπα σε ελάχιστο βάθος κάτω από την επιφάνεια του εδάφους. Ξεχωριστή θέση καταλαμβάνει στο χώρο μία τεράστια δεξαμενή διαστάσεων 10 x 14 μέτρα. Η φετινή ανασκαφή επικεντρώθηκε σε δύο τομείς: στα νότια της δεξαμενής όπου το 2014 εντοπίστηκαν κατάλοιπα ψηφιδωτού δαπέδου και στα ανατολικά του χώρου, όπου αποκαλύφθηκαν τρία δωμάτια ανισομερή μεταξύ τους που πιθανόν να σηματοδοτούν το ανατολικό άκρο του κτηρίου, καθώς και τέσσερα παράλληλα λαξεύματα στο φυσικό βράχο.

Από την μέχρι τώρα ανασκαφική έρευνα αποκαλύφθηκε τμήμα του ψηφιδωτού, το οποίο απεικονίζει παράσταση αρματοδρομιών σε εξέλιξη εντός ιπποδρόμου και πλούσιο γεωμετρικό διάκοσμο. Η εικονική σκηνή περιλαμβάνει τέθριππα, στα οποία απεικονίζεται όρθιος ο ηνίοχος, τα οποία αγωνίζονται γύρω από τον εύριπο (spina). Κάθε άρμα συνοδεύεται από δύο επιγραφές. Στην ανατολική άκρη του εύριπου διακρίνεται η meta, δηλαδή το σημείο στροφής των αρμάτων, η οποία αποδίδεται ως ένα κυκλικό βάθρο πάνω στο οποίο στηρίζονται τρεις κώνοι που απολήγουν σε ωό. Πάνω στον εύριπο απεικονίζονται επίσης τρεις κίονες που απολήγουν σε τρία χάλκινα δελφίνια, από τα οποία ρέει νερό, και ένας ναΐσκος. Ανάμεσα στα άρματα εμφανίζονται ένας έφιππος άνδρας και δύο πεζοί άνδρες που κρατούν ο ένας μαστίγιο και ο άλλος αγγείο με νερό.

Το ψηφιδωτό, που μπορεί να χρονολογηθεί στο πρώτο μισό του 4ου αιώνα μ.Χ., εντυπωσιάζει τόσο για την καλή κατάσταση διατήρησής του όσο και για την υψηλή ποιότητα κατασκευής του.

Παρόλο που το κτίριο δεν έχει ακόμη ταυτιστεί, η παρουσία αυτού του ψηφιδωτού δαπέδου σε μια απομακρυσμένη περιοχή της ενδοχώρας προσφέρει νέα σημαντικά στοιχεία για αυτήν την περίοδο στην Κύπρο και προσθέτει στις γνώσεις μας για τη χρήση ψηφιδωτών δαπέδων στο νησί.

Η έρευνα στο χώρο θα συνεχιστεί τις επόμενες εβδομάδες μέχρι την πλήρη αποκάλυψη του ψηφιδωτού δαπέδου.

Ακάκι-Πιάθκια, 2015













Αρχή Σελίδας


Καλύτερη Απεικόνιση με MS Internet Explorer 5.5+, Netscape Navigator 6.2+


© 2005 - 2018 Κυπριακή Δημοκρατία, Υπουργείο Μεταφορών, Επικοινωνιών και Έργων

Τμήμα Αρχαιοτήτων
Αρχική Σελίδα | Κυβερνητική Πύλη Διαδικτύου | Αποποίηση | Υπεύθυνος Σελίδας